مشخصات کلی کتاب
-
عنوان اصلی:
درخت بخشنده
-
سال انتشار:
1397
-
نوبت چاپ:
پانزدهم
-
نویسنده:
شل سیلور استاین
-
تصویرگر:
پانزدهم
-
مترجم:
شل سیلور استاین
-
انتشارات:
هستان
-
گروه سنی:
5-3
خلاصه کتاب
روزگاری درختی بود و پسر کوچولویی که یکدیگر را دوست داشتند. پسرک هر روز پیش درخت می آمد و سیب میخورد و با شاخه های درخت بازی می کرد و درخت با خوشحالی از او استقبال می کرد. تا اینکه پسر کوچولو روز به روز بزرگ شده و توقعات جدیدی داشت، و هر بار درخت به این توقعات تن میداد. اما این بخشش تا کجا می توانست ادامه داشته باشد؟
ارزش های کتاب
بخشش به دلیل عبور از خویشتن، تعدیل خودخواهی ها و نیز پراکندن مهربانی در میان افراد یکی از ارزشهای مورد تاکید در عرصه اخلاق است. در عین حال، حد بخشش همواره امری چالش برانگیز بوده است. اینکه بخشش زیاد به فردی بدون در نظر گرفتن حدود می تواند توازن در رابطه اجتماعی را بر هم زند و موجب سوء استفاده طرف مقابل را فراهم کند. این مساله در برخی اشارات معصومین نیز مد نظر قرار گرفته است. از جمله هنگامی که از امام علی (ع) درباره برتری عدل یا بخشش سوال پرسیده می شود، می فرماید: «عدل، زیرا عدل هر چیز را در جای خویش قرار می دهد در حالیکه جود، آنها از جای خویش بیرون می نهد. عدل، نگاهدارنده همگان است و بخشندگى، تنها كسى را در بر می گیرد که بخشندگی نصیبش شده است. از این رو، عدل از بخشندگی برتر است» (نهج البلاغه، حکمت 437).
«قصه درخت بخشنده»، فرصتی را فراهم می آورد تا درباره ابعاد بخشندگی با کودکان به گفتگو بپردازیم. بخشندگی به جا و بیجا، بخشندگی مفید و مضر، رابطه بخشش و توقع و نیز روابط آدمیان در این میان، از جمله مسائل مهم در این میان است.
همچنین واکنش شخص بخشش خواه، امر مهمی است که باید بدان پرداخت. یکی از ملاحظاتی که باید در بخشش بدان توجه داشت، تاثیری است که بخشش روی فرد بخشش خواه خواهد گذاشت. توقعات غیرمنطقی و میل به تسخیر کردن دیگران و در نظر نداشتن رشد و شرایط آنها، از جمله آفت هایی است که می تواند بر بخشش بی رویه و بی حد و مرز مترتب باشد. قصه «درخت بخشنده»، بالایه های مختلف و تفسیربرداری قابل توجه، زمینه را برای این بحث ها فراهم می آورد.
راهنمای والدین و مربیان
درخت بخشنده از آن دسته داستانهایی است که از کودکی تا بزرگسالی افراد را جذب میکند و آنها را با موضوعی که طرح کرده درگیر میکند و به تامل وا میدارد. ارزشهای مهمی که در این داستان مطرح می شود بخشندگی و حد و مرز آن و پرهیز از زیادهخواهی است. در این راهنما، با تمرکز بر این ارزشها، گفتگوها و روند فعالیتهای همراه با خوانش کتاب، آمده است. لازم به ذکر است بیشتر این گفتگوها باید پس از یک دور خواندن قصه صورت پذیرد و غیر از ارتباط اولیه، بقیه پرسشها به پس از خوانش کتاب منتقل شود. در صورت لزوم پس از یک دور خواندن و برای آغاز گفتگوها می توان به کتاب برگشت و روی بخش های بیان شده، تمرکز کرد.
مجموعه پرسشها و گفتگوهای این کتاب
منطق پرسش و گفتگو پرسش های اصلیتوجه دادن به تصویر جلد: اینجا چی می بینی و از این تصویر چی متوجه میشی؟ توجه دادن به عنوان کتاب درخت بخشنده به نظرت درخت ها هم میتونن بخشنده باشن؟ یا بخشندگی فقط مخصوص آدم هاست؟ به نظرت یه درخت چه چیزهایی رو می تونه به دیگران و به آدم ها ببخشه؟
چرا درخت هر چی پسرک می خواست بهش می داد؟ به نظرت کار خوبی بود؟ به نظرت از چیزهایی که درخت به پسر داد، دادن چه چیزهایی کار درستی بود و دادن چه چیزهایی نادرست؟ چرا؟ آیا درخت در مقابل چیزهایی که به پسرک می داد توقعی هم داشت؟ درخت در طول داستان حین پاسخ دادن به خواسته های پسرک چه احساسی داشت؟ تو اگر جای درخت بودی چیکار می کردی؟ درخواست های پسرک رو قبول می کردی یا نه؟ اگر قبول نمی کردی به پسرک می گفتی به چه دلیل نمی تونی درخواستش رو قبول کنی؟ تو چه درخواست هایی دوستات ازت داشته باشن قبول می کنی؟ مثلاً چه چیزهایی رو بهشون میدی؟ چه چیزهایی رو نمی تونی قبول کنی؟ تا حالا تو اطرافت کسی رو دیدی که شبیه درخت باشه؟
به نظرت رفتار پسرک با درخت درست بود؟ چه مشکلی در درخواست ها و رفتارش وجود داشت؟ تا حالا کسی رو دیدی مثل پسرک باشه؟ تو وقتی کسی بهت چیزی رو می بخشه چه رفتاری می کنی؟ تا حالا پیش اومده به کسی چیزی رو که خیلی دوست داری رو بدی ولی اون ازت تشکر نکنه؟ چه احساسی داشتی؟
کاردستی های مرتبط
برای ارتباط گیری بیشتر کودک با داستان و ماندگاری آن در ذهن او طراحی فعالیت های متناسب با داستان کمک کننده است.
فعالیت هایی این کتاب متناسب با سن بچه ها می تواند متنوع تر باشد یکی از پیشنهادات این است که از کودک بخواهید داستان را به دلخواه خودش بازنویسی کند و تغییراتی در کنش ها و گفتار درخت و پسرک ایجاد کند. برای کودک کوچکتر هم می توان از او خواست احساسات درخت و پسر را در هر مرحله نقاشی کند.
پیشنهاد دیگر درست کردن درختی است که برای تنه آن از مقوای قهوه ای و برای بالای آن از خرده های کاغذ رنگی سبز استفاده می کنند و روی یک کاغذ دایره ای میچسبانند. سیب هایی هم جداگانه بکشند و ببرند. درخت را می توانند روی در اتاق یا یخچال نصب کنند و هر بخششی که در آن هفته دارند یا هر بخششی که کسی به آنها می کند را روی کاغذی بنویسند و روی تنه درخت اضافه کنند و به ازای هر بخشش یک سیب روی درخت بچسبانند
نظرات مخاطبین در مورد کتاب درخت بخشنده
0 نظر